భారత రక్షణ రంగ చరిత్రలో ఒక సువర్ణాధ్యాయం మొదలైంది. దేశంలో తొలిసారిగా ప్రైవేట్ రంగంలో తయారైన సైనిక రవాణా విమానం C-295 సిద్ధమైంది. గుజరాత్లోని వడోదరలో టాటా అడ్వాన్స్డ్ సిస్టమ్స్ లిమిటెడ్ (TASL) మరియు ఎయిర్బస్ సంయుక్తంగా ఈ విమానాన్ని నిర్మించాయి. ₹21,935 కోట్ల విలువైన ఈ ప్రతిష్టాత్మక ప్రాజెక్టులో ఇది ఒక కీలక మైలురాయి. 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' లక్ష్య సాధనలో ఇదొక పెద్ద ముందడుగుగా నిపుణులు అభివర్ణిస్తున్నారు. ఈ విమానం త్వరలోనే భారత వాయుసేన అమ్ములపొదిలో చేరనుంది. ఇది నిజంగా పెద్ద విషయం.
- భారత్లో ప్రైవేట్ రంగం నిర్మించిన మొట్టమొదటి సైనిక విమానం ఇది.
- టాటా-ఎయిర్బస్ కన్సార్టియం గుజరాత్లోని వడోదర ప్లాంట్లో దీన్ని తయారు చేసింది.
- మొత్తం ₹21,935 కోట్ల ఒప్పందంలో భాగంగా 40 విమానాలను భారత్లోనే నిర్మిస్తారు.
- ఈ C-295 విమానాలు భారత వాయుసేనలోని పాతకాలపు ఆవ్రో-748 విమానాల స్థానాన్ని భర్తీ చేస్తాయి.
- 'మేడ్ ఇన్ ఇండియా' మరియు 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' కార్యక్రమాలకు ఇది పెద్ద ఊపునిస్తుంది.
- నిర్ణీత గడువు కంటే ముందే ఈ విమానం సిద్ధమైనట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి.
రక్షణ రంగంలో కొత్త శకం.. టాటా ముద్ర!
ఇప్పటివరకు, భారత రక్షణ రంగానికి అవసరమైన విమానాల తయారీ అంటే ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ అయిన హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్ (HAL) మాత్రమే గుర్తుకొచ్చేది. కానీ, ఇప్పుడు ఆ చరిత్ర మారింది. తొలిసారిగా టాటా లాంటి ఒక ప్రైవేట్ దిగ్గజం సైనిక విమానాన్ని తయారు చేసి రక్షణ రంగంలో తనదైన ముద్ర వేసింది. 2021 సెప్టెంబర్లో భారత ప్రభుత్వం ఎయిర్బస్తో ₹21,935 కోట్ల విలువైన ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం, మొత్తం 56 C-295 విమానాలను వాయుసేనకు అందించాలి. అందులో భాగంగా మొదటి 16 విమానాలు స్పెయిన్ నుంచి నేరుగా 'ఫ్లై-అవే' కండిషన్లో భారత్కు వస్తాయి. మిగిలిన 40 విమానాలను టాటా-ఎయిర్బస్ భాగస్వామ్యంతో 'మేడ్ ఇన్ ఇండియా' కింద ఇక్కడే తయారు చేయాల్సి ఉంటుంది. ఇప్పుడు ఆ 40 విమానాల్లో మొదటిది వడోదర ఫ్యాక్టరీ నుంచి బయటకు వచ్చింది. ఇది దేశీయ రక్షణ ఉత్పత్తి సామర్థ్యానికి ఒక నిలువుటద్దం.
C-295 ప్రత్యేకతలు ఏమిటి? వాయుసేనకు ఎంత బలం?
C-295 అనేది కేవలం ఒక విమానం కాదు, భారత వాయుసేన (IAF) సామర్థ్యాన్ని అమాంతం పెంచే ఒక శక్తివంతమైన సాధనం. ఈ మధ్యస్థ రవాణా విమానం అనేక ప్రత్యేకతలను కలిగి ఉంది. ఇది ఒకేసారి 71 మంది సైనికులను లేదా 50 పారాట్రూపర్లను మోసుకెళ్లగలదు. అంతేకాదు, విపత్కర సమయాల్లో వైద్య సేవలు అందించడానికి 24 స్ట్రెచర్లతో మెడికల్ ఎవాక్యుయేషన్ విమానంగా కూడా దీన్ని మార్చవచ్చు. దీని అతిపెద్ద బలం షార్ట్ టేకాఫ్ అండ్ ల్యాండింగ్ (STOL) సామర్థ్యం. అంటే, కేవలం చిన్న, సరిగ్గా సిద్ధం చేయని రన్వేల నుంచి కూడా ఇది సులభంగా గాల్లోకి లేవగలదు, అలాగే ల్యాండ్ అవ్వగలదు. ఈ ఫీచర్ హిమాలయాల వంటి క్లిష్టమైన సరిహద్దు ప్రాంతాలలో సైనికులను, సామాగ్రిని తరలించడానికి చాలా కీలకం. ప్రస్తుతం వాయుసేన వాడుతున్న దాదాపు 60 ఏళ్ల నాటి ఆవ్రో-748 విమానాల స్థానంలోకి ఈ ఆధునిక C-295 విమానాలు రావడం — వాయుసేన ఆధునికీకరణలో ఒక ముఖ్యమైన ముందడుగు.
'ఆత్మనిర్భర్ భారత్'కు అసలైన నిదర్శనం
ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా భావిస్తున్న 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' (స్వావలంబన భారత్) మరియు 'మేడ్ ఇన్ ఇండియా' కార్యక్రమాలకు ఈ C-295 ప్రాజెక్ట్ ఒక అద్భుతమైన ఉదాహరణ. ఇది కేవలం విడిభాగాలను తెచ్చి ఇక్కడ అసెంబుల్ చేయడం మాత్రమే కాదు. ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం ఒక పూర్తి ఏరోస్పేస్ ఎకోసిస్టమ్ రూపుదిద్దుకుంటోంది. దాదాపు 125కి పైగా భారతీయ MSME (సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్య తరహా పరిశ్రమలు)లు ఈ విమానానికి అవసరమైన 14,000 పైగా విడిభాగాలను తయారు చేస్తున్నాయి. దీనివల్ల దేశీయంగా ఉపాధి అవకాశాలు పెరగడమే కాకుండా, మన తయారీ రంగ నైపుణ్యాలు కూడా ప్రపంచస్థాయికి చేరుకుంటాయి. ఒకప్పుడు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఆయుధ దిగుమతిదారుగా ఉన్న భారత్, ఇప్పుడు నెమ్మదిగా రక్షణ ఉత్పత్తుల తయారీ కేంద్రంగా, భవిష్యత్తులో ఎగుమతిదారుగా మారే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది. ఈ ప్రయాణంలో టాటా C-295 ఒక మైలురాయిగా నిలిచిపోతుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ప్రశ్న: C-295 ప్రాజెక్ట్ మొత్తం విలువ ఎంత?
జవాబు: చూడండి, ఈ మొత్తం ప్రాజెక్ట్ విలువ ₹21,935 కోట్లు. ఈ ఒప్పందం కింద భారత వాయుసేనకు మొత్తం 56 C-295 విమానాలు అందుతాయి. ఇందులో 16 విమానాలు స్పెయిన్ నుంచి, మిగిలిన 40 విమానాలు భారత్లోనే తయారవుతాయి.
ప్రశ్న: ఈ విమానాన్ని ఎవరు తయారు చేశారు?
జవాబు: సూటిగా చెప్పాలంటే, ఈ విమానాన్ని టాటా అడ్వాన్స్డ్ సిస్టమ్స్ లిమిటెడ్ (TASL) మరియు యూరోపియన్ విమానయాన దిగ్గజం ఎయిర్బస్ కలిసి నిర్మించాయి. గుజరాత్లోని వడోదరలో ఏర్పాటు చేసిన ఫ్యాక్టరీలో దీని ఉత్పత్తి జరిగింది. ఇది ప్రైవేట్ రంగంలో ఒక మైలురాయి.
ప్రశ్న: భారత వాయుసేనకు ఈ విమానం ఎందుకు ముఖ్యం?
జవాబు: ఈ విమానం చాలా ముఖ్యం. ఎందుకంటే ఇది దాదాపు 60 ఏళ్ల నాటి పాత ఆవ్రో-748 రవాణా విమానాల స్థానంలోకి వస్తుంది. ఆధునిక టెక్నాలజీతో, ఎలాంటి రన్వేల నుంచైనా టేకాఫ్ చేయగల సామర్థ్యంతో వాయుసేన రవాణా శక్తిని ఇది గణనీయంగా పెంచుతుంది.
