ఏపీలో జల సంరక్షణకు భారీ ప్రణాళిక: రూ. 3,409 కోట్లతో ‘జలధార-జలహారతి’.. ఇక ఇంటింటికీ నీరు!
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం ప్రస్తుతం ఒక వింతైన పరిస్థితిని ఎదుర్కొంటోంది. ఒకవైపు పొరుగు రాష్ట్రాలైన కర్ణాటక, మహారాష్ట్రలో కురుస్తున్న భారీ వర్షాల వల్ల కృష్ణా నదికి వరద జలాలు వస్తుంటే, మరోవైపు మన రాష్ట్రంలో మాత్రం వర్షాలు ఆశించిన స్థాయిలో కురవడం లేదు. దీనికి ప్రధాన కారణం ‘ఎల్నినో’ ప్రభావం. దీనివల్ల రాష్ట్రంలో వర్షపాతం సాధారణం కంటే గణనీయంగా తగ్గిపోయింది. ఈ సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కోవడానికి ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు ఒక భారీ పథకాన్ని ప్రకటించారు. అదే ‘జలధార-జలహారతి’.
రాష్ట్రంలో ఎక్కడా తాగునీటి ఇబ్బందులు తలెత్తకూడదని, అలాగే రైతుల పంటలు ఎండిపోకూడదని సీఎం చంద్రబాబు అధికారులకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేశారు. ఇందుకోసం ప్రభుత్వం ఏకంగా రూ. 3,409.35 కోట్లను మంజూరు చేసింది. ఈ నిధులతో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా నీటి వనరులను కాపాడుకోవడమే కాకుండా, భూగర్భ జలాలను పెంచే పనులను యుద్ధ ప్రాతిపదికన చేపట్టనున్నారు.
ఎల్నినో భయం: వర్షపాతం 39 శాతం లోటు!
ఈ ఏడాది ప్రకృతి మనకు ఒక పెద్ద సవాలు విసిరింది. ఎల్నినో ప్రభావం అంచనాల కంటే ఎక్కువగా ఉండటంతో, రాష్ట్రంలో వర్షాలు చాలా తక్కువగా కురుస్తున్నాయి. అధికారుల లెక్కల ప్రకారం, జూన్ నుంచి డిసెంబర్ మధ్య కాలంలో 867 మిల్లీ మీటర్ల వర్షం కురవాలి. కానీ, ఇప్పుడు కేవలం 525 మిల్లీ మీటర్ల వర్షం మాత్రమే పడే అవకాశం ఉందని వాతావరణ శాఖ హెచ్చరిస్తోంది. అంటే దాదాపు 39 శాతం వర్షపాతం తగ్గే ప్రమాదం ఉంది.
ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో భూమిలోని నీరు అట్టడుగుకు వెళ్ళిపోతుంది, చెరువులు ఎండిపోతాయి. అందుకే, వర్షం నీటిని ఒడిసి పట్టుకోవడానికి ‘జలధార-జలహారతి’ కార్యక్రమం ఎంతో అవసరమని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ఈ పనులను కేవలం ఒక్కసారి చేసి ఆపకుండా, నిరంతరాయంగా కొనసాగించాలని సీఎం చంద్రబాబు ఆదేశించారు. ప్రభుత్వం ఇప్పటికే వేల సంఖ్యలో పనులను పూర్తి చేసి నీటి నిల్వకు మార్గం సుగమం చేసింది.
రూ. 3,409 కోట్లతో ఏం చేస్తున్నారు?
ప్రభుత్వం కేటాయించిన ఈ భారీ నిధులతో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా మొత్తం 82,865 పనులను గుర్తించారు. ఇందులో ఇప్పటికే 79,826 పనులు పూర్తయినట్లు అధికారులు సీఎంకు వివరించారు. ఈ పనుల ద్వారా ప్రభుత్వం ప్రధానంగా మూడు విషయాలపై దృష్టి పెడుతోంది. మొదటగా గ్రామాల్లోని పాత చెరువులను బాగు చేయడం, పూడిక తీయడం ద్వారా ఎక్కువ నీటిని నిల్వ చేసేలా చూస్తున్నారు.
రెండోది ఫీడర్ ఛానళ్లను అభివృద్ధి చేయడం. నదులు లేదా కాలువల నుంచి చెరువులకు నీరు వచ్చే దారులను శుభ్రం చేస్తున్నారు. దీనివల్ల నీరు వృధా కాకుండా నేరుగా నిల్వ ప్రాంతాలకు చేరుతుంది. ఇక మూడోది రైతుల పొలాల్లో ఫార్మ్ పాండ్లు మరియు ట్రెంచ్లు తవ్వడం. వీటి వల్ల వర్షపు నీరు భూమిలోకి ఇంకి బోరు బావుల్లో నీటి మట్టం పెరుగుతుంది. రైతులు తమ పంటలను కాపాడుకోవడానికి ఇది ఎంతో ఉపయోగపడుతుంది.
తాగునీటి సరఫరాపై ప్రత్యేక నిఘా
గ్రామాల్లో మరియు పట్టణాల్లో మంచినీటి కొరత రాకుండా చూడటం ప్రభుత్వ మొదటి ప్రాధాన్యత. ఇందుకోసం రిజర్వాయర్లలో నీటిని ముందే నిల్వ చేయాలని చంద్రబాబు సూచించారు. వెలుగోడు, గోరకల్లు, అవుకు, జీడిపల్లి, చెర్లోపల్లి వంటి కీలక రిజర్వాయర్లను తాగునీటి అవసరాలకు అనుగుణంగా నింపాలని ఆదేశించారు.
నాగార్జునసాగర్ కాలువల ద్వారా వివిధ జిల్లాలకు ఎంత నీరు కావాలి? ఏ జిల్లాలో నీటి ఎద్దడి వచ్చే అవకాశం ఉంది? అనే విషయాలపై ముందే ఒక ప్రణాళిక సిద్ధం చేయాలని కలెక్టర్లకు సూచించారు. ప్రతి గ్రామంలోనూ నీటి ట్యాంకులు నిండుగా ఉండేలా చూడాలని, అవసరమైతే ట్యాంకర్ల ద్వారా నీటిని సరఫరా చేయాలని చెప్పారు. అధికారులంతా సమన్వయంతో పని చేసి ప్రజలకు కష్టం కలగకుండా చూడాలన్నారు.
రైతులకు మరియు పంటలకు భరోసా
కేవలం మనుషులకే కాకుండా, మూగజీవాలకు మరియు పంటలకు కూడా నీరు అందాలి. కృష్ణా బేసిన్లోకి వస్తున్న వరద నీటిని గరిష్టంగా సద్వినియోగం చేసుకోవాలని సీఎం అన్నారు. ఎగువ ప్రాంతాల నుంచి వచ్చే ప్రతి నీటి చుక్కను నిల్వ చేసి, పంటలను కాపాడాలని జలవనరుల శాఖ మంత్రి నిమ్మల రామానాయుడిని ఆదేశించారు. రైతులు కూడా నీటిని పొదుపుగా వాడుకోవాలని, అందుబాటులో ఉన్న వనరులను బట్టి సాగు పద్ధతులు మార్చుకోవాలని అవగాహన కల్పించనున్నారు.
ఈ ‘జలధార-జలహారతి’ అనేది కేవలం ఒక ప్రభుత్వ పథకం మాత్రమే కాదు, ఇది ఒక ప్రజా ఉద్యమంగా మారాలి. రాష్ట్రంలోని ప్రతి ఒక్కరూ నీటిని పొదుపుగా వాడుకోవాలని, జల సంరక్షణలో భాగస్వాములు కావాలని ముఖ్యమంత్రి పిలుపునిచ్చారు. ప్రకృతి విసిరిన ఈ సవాలును ధైర్యంగా ఎదుర్కొని, రాష్ట్రంలో ఎక్కడా నీటి కష్టాలు లేకుండా చేయడమే ఈ కార్యక్రమం అసలు లక్ష్యం. రాబోయే కాలంలో ఏపీని కరువు రహిత రాష్ట్రంగా తీర్చిదిద్దేందుకు ఈ నిధులు ఎంతో దోహదపడతాయని ప్రభుత్వం నమ్ముతోంది.
