హిజ్బుల్లా డ్రోన్ దాడులు: ఇజ్రాయెల్ రక్షణకు కొత్త సవాలు!

ఇజ్రాయెల్-లెబనాన్ సరిహద్దులో ఉద్రిక్తతలు కొత్త స్థాయికి చేరాయి. లెబనాన్‌కు చెందిన సాయుధ సంస్థ హిజ్బుల్లా, ఇజ్రాయెల్‌పై తన దాడుల స్వరూపాన్నే మార్చేసింది. పాతకాలపు రాకెట్ దాడులకు భిన్నంగా, ఇప్పుడు అత్యాధునిక టెక్నాలజీతో కూడిన డ్రోన్లను ఉపయోగిస్తోంది. ముఖ్యంగా, ఫైబర్-ఆప్టిక్, FPV (ఫస్ట్-పర్సన్ వ్యూ) డ్రోన్లతో నేరుగా ఇజ్రాయెల్ సైనికులను, సైనిక స్థావరాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంటోంది. BBC వెరిఫై సంస్థ డజన్ల కొద్దీ వీడియోలను విశ్లేషించి, హిజ్బుల్లా అనుసరిస్తున్న ఈ ప్రమాదకరమైన కొత్త వ్యూహాలను బయటపెట్టింది. ఇది ఇజ్రాయెల్ భద్రతా వ్యవస్థకు పెను సవాలుగా మారింది.

డ్రోన్ల యుద్ధంలో కొత్త అధ్యాయం

ఇప్పటివరకు మనం చూసిన డ్రోన్ల యుద్ధానికి, హిజ్బుల్లా ఇప్పుడు చేస్తున్న దాడులకు చాలా తేడా ఉంది. సాధారణంగా డ్రోన్లు GPS సాయంతో ముందుగా నిర్దేశించిన లక్ష్యాలను చేరుకుంటాయి. కానీ FPV డ్రోన్లు అలా కాదు. వీటిని నడిపే పైలట్, డ్రోన్‌ కెమెరా నుంచి వచ్చే వీడియోను లైవ్‌గా చూస్తూ, దాన్ని ఒక వీడియో గేమ్‌ ఆడినట్లు నియంత్రిస్తాడు. ఆలోచించండి. దీనివల్ల చాలా కచ్చితత్వం సాధ్యమవుతుంది. కదులుతున్న వాహనాలను, బంకర్లలో దాక్కున్న సైనికులను కూడా వెంటాడి వేటాడి మరీ దాడి చేయగలవు. అంతేకాదు, ఫైబర్-ఆప్టిక్ కేబుల్ ద్వారా నియంత్రించడం వల్ల, ఇజ్రాయెల్ ఉపయోగించే ఎలక్ట్రానిక్ జామింగ్ సిస్టమ్స్ కూడా వీటిని అడ్డుకోలేకపోతున్నాయి. ఇది ఒక రకంగా యుద్ధ క్షేత్రంలో ఆటను మార్చేసే (game-changing) టెక్నాలజీ. ఈ దాడుల వల్ల ఇజ్రాయెల్ డిఫెన్స్ ఫోర్సెస్ (IDF) గణనీయమైన నష్టాలను చవిచూస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.

ఇజ్రాయెల్ రక్షణ వ్యవస్థకు గట్టి ఎదురుదెబ్బ

ఇజ్రాయెల్ రక్షణ వ్యవస్థ అనగానే మనకు 'ఐరన్ డోమ్' గుర్తుకొస్తుంది. రాకెట్లను, క్షిపణులను గాల్లోనే నాశనం చేయడంలో దీనికి తిరుగులేదు. కానీ, హిజ్బుల్లా ప్రయోగిస్తున్న ఈ చిన్న, చౌకైన FPV డ్రోన్ల విషయంలో 'ఐరన్ డోమ్' అంత సమర్థవంతంగా పనిచేయలేకపోతోంది. ఎందుకంటే ఈ డ్రోన్లు చాలా తక్కువ ఎత్తులో, నెమ్మదిగా ప్రయాణిస్తూ, కొండల మాటున దూసుకువస్తాయి. రాడార్లకు చిక్కకుండా లక్ష్యాన్ని సమీపిస్తాయి. ఒక మిలియన్ డాలర్ల క్షిపణిని ఎదుర్కోవడానికి ఐరన్ డోమ్ రూపొందించబడింది, కానీ కొన్ని వందల డాలర్ల విలువ చేసే చిన్న డ్రోన్‌ను ఆపడం దానికి కష్టంగా మారింది. అందువల్ల, హిజ్బుల్లా ఈ బలహీనతను తనకు అనుకూలంగా మార్చుకుంటోంది. ప్రతి దాడిని వీడియో తీసి ఆన్‌లైన్‌లో పెట్టడం ద్వారా, తమ టెక్నాలజీ ఎంత పటిష్టంగా ఉందో, ఇజ్రాయెల్ రక్షణ ఎంత బలహీనంగా ఉందో ప్రపంచానికి చూపిస్తూ ప్రచార యుద్ధం కూడా చేస్తోంది. ఇది ఇజ్రాయెల్ సైనికుల ఆత్మస్థైర్యాన్ని దెబ్బతీయడానికి ఉద్దేశించిన వ్యూహం.

పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు.. భవిష్యత్తు ఏంటి?

గాజాలో హమాస్‌తో యుద్ధం చేస్తున్న ఇజ్రాయెల్‌కు, ఇప్పుడు ఉత్తర సరిహద్దులో హిజ్బుల్లా రూపంలో మరో పెద్ద తలనొప్పి మొదలైంది. ఈ డ్రోన్ దాడులు కేవలం సరిహద్దు ఘర్షణలు కావు, ఇవి ఒక పెద్ద ప్రాంతీయ సంఘర్షణకు దారితీసే ప్రమాదం ఉంది. ఇరాన్ మద్దతున్న హిజ్బుల్లా, ఈ టెక్నాలజీని ఉపయోగించి ఇజ్రాయెల్‌ను నిరంతరం ఒత్తిడిలో ఉంచాలని చూస్తోంది. ఈ డ్రోన్ టెక్నాలజీ రష్యా నుంచి వచ్చిందనే వాదనలు కూడా ఉన్నాయి, ఇది పరిస్థితిని మరింత సంక్లిష్టం చేస్తోంది. కాల్పుల విరమణ చర్చలు ఒకవైపు జరుగుతున్నా, క్షేత్రస్థాయిలో దాడులు ఆగడం లేదు. ఈ డ్రోన్ వ్యూహాలు భవిష్యత్తులో యుద్ధ స్వరూపాన్ని ఎలా మార్చబోతున్నాయో చెప్పడానికి ఇదొక ఉదాహరణ మాత్రమే. ఇజ్రాయెల్ ఈ కొత్త సవాలును ఎలా ఎదుర్కొంటుందో, ఈ ప్రాంతంలో శాంతి ఎప్పుడు నెలకొంటుందో వేచి చూడాలి.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

FPV డ్రోన్లు అంటే ఏమిటి? వాటి ప్రత్యేకత ఏంటి?

చూడండి, FPV అంటే 'ఫస్ట్-పర్సన్ వ్యూ'. ఈ డ్రోన్‌ను ఆపరేట్ చేసే వ్యక్తి, డ్రోన్ కెమెరా నుంచి వచ్చే లైవ్ ఫీడ్‌ను చూస్తూ నియంత్రిస్తాడు. దీనివల్ల లక్ష్యాన్ని అత్యంత కచ్చితత్వంతో ఛేదించవచ్చు. ఇవి వేగంగా, చాకచక్యంగా కదులుతూ లక్ష్యాన్ని వెంటాడి దాడి చేయగలవు.

ఈ డ్రోన్లు ఇజ్రాయెల్ 'ఐరన్ డోమ్'ను తప్పించుకోగలవా?

సూటిగా చెప్పాలంటే, అవును. ఐరన్ డోమ్ వ్యవస్థను ప్రధానంగా రాకెట్లు, క్షిపణులను ఎదుర్కోవడానికి డిజైన్ చేశారు. కానీ ఈ FPV డ్రోన్లు చాలా చిన్నవిగా ఉండి, తక్కువ ఎత్తులో ప్రయాణిస్తాయి. అందువల్ల రాడార్లకు సులభంగా చిక్కవు, ఫలితంగా ఐరన్ డోమ్ వీటిని గుర్తించి అడ్డుకోవడం కష్టమవుతుంది.

హిజ్బుల్లాకు ఈ అత్యాధునిక టెక్నాలజీ ఎలా వచ్చింది?

దీనిపై స్పష్టమైన సమాచారం లేదు. కానీ, హిజ్బుల్లాకు ఇరాన్ పూర్తిస్థాయిలో సైనిక, ఆర్థిక మద్దతు ఇస్తుంది. ఈ టెక్నాలజీ ఇరాన్ ద్వారా అంది ఉండవచ్చని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. కొన్ని రిపోర్టుల ప్రకారం, ఇందులో రష్యన్ డ్రోన్ టెక్నాలజీ ఆనవాళ్లు కూడా ఉన్నాయని అనుమానిస్తున్నారు.